Ένα milestone (μάιλ στόουν) - ορόσημο - είναι ένα, από μία σειρά σημάδια που τοποθετούνται στο πλάι του δρόμου ανά ένα μίλι, ή σε μερικές περιπτώσεις σε τμήμα ενός μιλίου. Είναι τοποθετημένα συνήθως στο πλάι του δρόμου ή σε συγκεκριμένα κεντρικά σημεία. Τα milestones μετράνε μίλια αν και με την ίδια ορολογία αναφέρονται και σε σημάδια που μετράνε χιλιόμετρα.
Η απόσταση μετριέται από ένα σταθερό επιλεγμένο σημείο. Τα ορόσημα τοποθετούνται για να παρέχουν σημεία αναφοράς στους δρόμους. Ενημερώνουν τους ταξιδιώτες οτι πάνε προς τη σωστή κατεύθυνση και επίσης μετράνε την απόσταση που έχουν ταξιδέψει ή μένει μέχρι τον προορισμό τους. Επίσης χρησιμοποιούνται από μηχανικούς ή υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης για να κατευθυνθούν όπου τους χρειάζονται. Με αυτό τον τρόπο μπορεί να προσδιοριστεί ένα σημείο χωρίς κάποια ονομασία.
Αρχαία Ελλάδα
Στην αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιούσαν τις ερμαϊκές στήλες - «Ἑρμαῖ». Ήταν ορθογώνιες στήλες οι οποίες στην κορυφή έφεραν προτομή και καμιά φορά κορμό άνδρα. Τοποθετούνταν σε διάφορα σημεία της ως οδοδείκτες ή αφιερώματα ή σύμβολα ορίων ακίνητης περιουσίας. Αρχικά δεν ήταν καν στήλες αλλά σωροί από πέτρες (ερμαίοι λόφοι). Σιγά σιγά εξελήχθηκαν ώστε να φέρουν τις μορφές ηρώων, θεών αλλά μεγάλων προσωπικοτήτων.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα milestones (λατινικά: Milarium) ήταν αρχικά πέτρινοι οβελίσκοι, φτιαγμένοι από γρανίτη, μάρμαρο ή οποιαδήποτε τοπική πέτρα ήταν διαθέσιμη - και αργότερα από τσιμέντο. Η χρήση τους ήταν διαδεδομένη από τους Ρωμαίους μηχανικούς και οδοποιούς και ήταν σημαντικά κομμάτια του Ρωμαϊκού οδικού δικτύου. Πολλά Ρωμαϊκά milestones γράφουν μόνο το όνομα του αυτοκράτορα χωρίς να γράφουν κάποιο τοπωνύμιο ή απόσταση. Το πρώτο Ρωμαϊκό milestone τοποθετήθηκε στην Αππία Οδό. Στο κέντρο της Ρώμης, το "Χρυσό Ορόσημο" τοποθετήθηκε ως το κέντρο της αυτοκρατορίας - αυτό το ορόσημο έχει χαθεί.
Βυζαντινή Αυτοκρατορία
Ένα μνημειακό ορόσημο - το Μίλιον - τοποθετήθηκε στον 4μ.Χ. αιώνα, στην Κωνσταντινούπολη. Το χρησιμοποιούσαν ως αρχικό σημείο για όλες τις αποστάσεις προς τις πόλεις της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, και είχε ακριβώς την ίδια χρήση με το Milliarium Aureum της αρχαίας Ρώμης. Το Μίλιον επέζησε τουλάχιστον μέχρι τα τέλη του 15ου αιώνα. Τμήμα του του ανακαλύφθηκαν πάλι στα τέλη του 1960. Ένα τμήμα του έχει τοποθετηθεί πάλι.
Βρετανία
Στην Βρετανία τα πρώτα ορόσημα, τοποθετήθηκαν από τους Ρωμαίους. 117 σώζονται ακόμα. Η απόσταση του μιλίου ήταν 1618 γιάρδες. Το Βρετανικό μίλι καθορίστηκε τελικά στις 1760 γιάρδες. Μετέπειτα νόμοι στην Βρετανία, έκαναν τα ορόσημα πολύ διαδεδομένα, και πολλά που τοποθετήθηκαν ήταν από χυτοσίδηρο. Από αυτά μόνο 9000 παραμένουν. Πολλά ορόσημα στην Βρετανία και στις κτίσης της, καταστράφηκαν ή αφαιρέθηκαν κατά τον 2ο παγκόσμιο πόλεμο για να παραπλανήσουν τους Γερμανούς εισβολείς και μετά δεν αντικαταστάθηκαν. Πολλά άλλα καταστράφηκαν καθώς οι δρόμοι διαπλατύνθηκαν ή καταστράφηκαν από συγκρούσεις ή από διάφορους άλλους λόγους.
Κέρκυρα
Οι Βρετανοί στις αποικίες τους και στις κτίσεις τους, όπως η Μάλτα και η Ινδία, συνέχισαν να τοποθετούν ορόσημα επεκτείνοντας και κατασκευάζοντας το οδικό δίκτυο. Έτσι πολύ πιθανό να έγινε και στην Κέρκυρα.
Από οτι φαίνεται τα ορόσημα τοποθετήθηκαν από τον Ύπατο Αρμοστή τον Επτανήσων, Sir Frederic Adam, που διαδέχτηκε τον sir Thomas Maitland μετά τον θάνατο του το 1824. O Adam πολλαπλασίασε τον προϋπολογισμό για τα δημόσια έργα και τα προώθησε. Έγινε αναστύλωση των οχυρώσεων, κατασκευή υδραγωγείου, πανεπιστημίου και σχολικού συστήματος καθώς δημιούργησε και το πρώτο δίκτυο αμαξιτών δρόμων στο νησί. Κατά τη κατασκευή του τελευταίου, πρέπει να τοποθετήθηκαν και τα ορόσημα.
Το πολύ ενδιαφέρον στην περίπτωση της Κέρκυρας, είναι οτι τα ορόσημα αυτά μετράνε τις αποστάσεις σε χιλιόμετρα και όχι σε μίλια, όπως έκαναν οι Βρετανοί σε όλες τις κτίσεις και αποικίες τους!
Έχοντας το σημείο 0, υπολογίσαμε την απόσταση προς τα κοντινά σημεία 1 (Γαρίτσα), 4 (Κανόνι) κτλ, χρησιμοποιόντας τα google maps. Λάβαμε υπ' όψη μας και τις αλλαγές στους δρόμους. Διαπιστώσαμε με αυτό τον τρόπο οτι οι αποστάσεις αντιστοιχούν ακριβώς σε χιλιόμέτρα.
Μία δεύτερη θεωρία, είναι οτι τα ορόσημα αυτά είναι νεώτερα και κατασκευάστηκαν με βασιλική διαταγή. Δεν έχει βρεθεί όμως (ακόμα) κάποιο έγγραφο που να το επιβεβαιώνει.
Όπως και σε άλλη μέρη, έτσι και στην Κέρκυρα, πολλά από το ορόσημα έχουν καταστραφεί ή χαθεί από διαπλατύνσεις δρόμων, ατυχήματα κτλ. Κάποια δυστυχώς έχουν επίσης κλαπεί.
Η αρχική τους χρήση ως χιλιομετριτές είναι πλέον ξεπερασμένη. Οι νέοι δρόμοι και η σύγχρονη σήμανση έχουν φροντίσει για αυτό. Σίγουρα το Στυγκοινωνιών δεν γνωρίζει την ύπαρξη τους. Ούτε η αρχαιολογία - μέχρι τώρα - έχει δείξει κάποιο ενδιαφέρον ή τουλάχιστον οτι γνωρίζει κάτι για αυτά. Ενδιαφέρον ακόμα παρουσιάζει το γεγονός οτι ενώ τα ορόσημα που βρίσκονται μέσα στην πόλη, σχεδόν έχουν ξεχαστεί (όπως και η χρήση τους) και είναι λίγο πολύ παραμελλημένα, πολλά από τα ορόσημα σε χωριά της Κέρκυρας συντηρούνται και αποτελούν πολλες φορές και τοπικό σημείο αναφοράς. Σε τουλάχιστον δύο περιπτώσεις μας αναφέρθηκε οτι το τοπικό ορόσημο είναι γνωστό ώς "το μίλι". Αν και λανθασμένο ως προς τη μονάδα μέτρησης, δηλώνει οτι η τοπική κοινώνητα - κατά κάποιο τρόπο - θυμάται και τη χρησιμότητα του οροσήμου αλλά και τη Βρετανική καταγωγή του.
Η σελίδα αυτή αποτελεί μία προσπάθεια να καταγραφούν τα σωζόμενα ορόσημα και να βοηθήσουμε στην ανάδειξη και διάσωση τους. Επιπλέον επιθυμία μας είναι να καταγραφούν ακόμα και κάποια από τα χαμένα ορόσημα, αφού η θέση τους είναι γνωστή.
Αρχικές και πολύ χρήσιμες πληροφορίες, αντλήσαμε από το milestone society.